مسئول امضای برگه تعهد طراحی کیست؟ مالک یا مهندس؟
مسئول امضای برگه تعهد طراحی ساختمان؛ از قانون چه میدانیم؟
برگه تعهد طراحی ساختمان سندی است که مهندس طراح با امضای آن مسئولیت فنی طراحی سازه، تاسیسات، برق یا مکانیک پروژه را بهصورت رسمی میپذیرد. اما آیا فقط مهندس مسئول است؟ یا مالک هم درگیر ماجرا میشود؟ چه کسانی و در چه شرایطی باید این برگه را امضا کنند؟ در این مطلب از وبسایت گروه مهندسی استدیو بازسازی به بررسی پاسخ این سوالات میپردازیم.
نقش مهندس طراح در امضای برگه تعهد
در فرایند دریافت پروانه ساخت یکی از اصلیترین مدارکی که باید به شهرداری ارائه شود، برگه تعهد طراحی ساختمان است. این برگه توسط مهندسی امضا میشود که طراحی بخشهای مختلف پروژه را برعهده دارد. مهندسی که این برگه را امضا میکند، با امضای خود متعهد میشود که طراحی انجام شده مطابق با مقررات ملی ساختمان، آییننامهها و اصول ایمنی است. به همین دلیل صرف داشتن مدرک مهندسی کافی نیست؛ امضاکننده باید دارای پروانه اشتغال معتبر از سازمان نظام مهندسی نیز باشد.
با امضای مهندس طراح پای برگه او تمام مسئولیت فنی طراحی پروژه را بر عهده میگیرد. در صورت وقوع هرگونه نقص، اشتباه در محاسبات یا عدم انطباق با آییننامههای فنی، شخص امضاکننده باید پاسخگوی مراجع قانونی و حتی قضایی باشد. این مسئولیت فنی و حقوقی است و در صورت بروز خسارت به تعلیق پروانه اشتغال مهندس یا حتی پرداخت خسارت به مالک منجر میشود.
مهندس حقیقی یا حقوقی که شرایط زیر را داشته باشد صلاحیت ارائه برگه تعهد را دارد :
- داشتن پروانه اشتغال معتبر در رشته و پایه مرتبط
- عضویت فعال در سازمان نظام مهندسی استان
- عدم وجود محدودیت در ظرفیت اشتغال
- مطابقت پروژه با صلاحیت فنی و سابقه مهندس
البته باید به این موضوع اشاره کرد که اگر پروژه دارای اشکال اساسی بوده، مدارک فنی ناقص یا طرح خارج از صلاحیت مهندس باشد، او میتواند برگه را امضا نکند. حتی در برخی موارد مهندسان برای حفظ اعتبار حرفهای خود پروژههایی که طراحی آنها با اصول مهندسی مغایرت داشته باشند را در لیست پذیرش خود قرار نمیدهند.
مسئولیت حقوقی مالک در برگه تعهد طراحی ساختمان
در نگاه اول تمام بار حقوقی بر دوش مهندس طراح است؛ اما در واقعیت مالک ساختمان نیز در برابر برگه تعهد طراحی ساختمان مسئولیتهایی مشخص و جدی دارد. اگرچه امضای اصلی این برگه توسط مهندس انجام میشود؛ اما مالک بهعنوان ذینفع پروژه باید اطلاعات درست، طرحهای معتبر و مستندات کامل را برای تهیه این برگه در اختیار مهندس قرار دهد. هرگونه پنهانکاری، دستکاری در مستندات یا فشار برای تایید طرح غیر اصولی مالک را نیز وارد چرخه مسئولیت قانونی میکند.
از سوی دیگر در فرایند صدور پروانه ساخت، گاهی شهرداری به امضای مالک در کنار امضای مهندس نیاز دارد؛ بهویژه اگر مالک بخواهد بخشی از طرح را خودش پیگیری یا مدیریت کند. در این شرایط امضای مالک به منزله پذیرش مسئولیت مشترک است. به بیان دیگر حتی اگر طراحی ناقص یا غیرقانونی باشد و مهندس مقصر اصلی شناخته شود، مالک نیز به دلیل همکاری در ارائه مدارک نادرست یا اجرای غیرمجاز تحت پیگرد قرار میگیرد.
در شرایط زیر امضای مالک در کنار مهندس ضروری است:
- درصورتیکه مالک بخواهد از طرحهای آماده یا تیپ استفاده کند
- در زمان درخواست پروانه ساخت بدون دخالت کامل مهندس طراح
- در شرایطی که شهرداری یا نظام مهندسی درخواست تایید کتبی مالک را داشته باشند
- وقتی اصلاحات بعدی در طرح نیازمند موافقت طرفین باشد
مراحل تایید و صدور برگه تعهد طراحی
صدور برگه تعهد طراحی ساختمان روندی کاملا رسمی، مستند و چندمرحلهای است که باید با دقت انجام شود. بسیاری از پروژههای ساختمانی به دلیل نادیده گرفتن همین مراحل ساده، دچار تاخیر یا رد مدارک از سوی شهرداری شدهاند. در ادامه به بررسی تمام مراحل این فرایند میپردازیم.
ثبت درخواست رسمی توسط مالک یا نماینده قانونی
اولین مرحله از فرایند تایید و صدور برگه تعهد طراحی، مراجعه مالک یا وکیل قانونی او به دفتر خدمات الکترونیک شهر یا کارگزاران رسمی شهرداری است. در این مرحله اطلاعات کلی پروژه شامل محل زمین، متراژ، کاربری، و مشخصات فنی اولیه ثبت میشود. این دادهها مبنای اولیه برای تشکیل پرونده مهندسی پروژه هستند و هر گونه اشتباه در این اطلاعات فرایند را دچار اختلال میکند. همچنین در این مرحله نوع طراحی مورد نیاز (سازه، معماری، برق، تاسیسات مکانیکی و…) مشخص میشود.
انتخاب مهندس طراح دارای پروانه اشتغال معتبر
مالک موظف است برای هر بخش از طراحی، یک مهندس متخصص و دارای پروانه اشتغال به کار معتبر از سازمان نظام مهندسی انتخاب کند. این انتخاب بهصورت مستقیم (در صورت شناخت و قرارداد) یا از طریق معرفی توسط نظام مهندسی انجام میشود. نکته مهم آن است که مهندس انتخاب شده باید در همان استان محل پروژه دارای صلاحیت و ظرفیت اشتغال فعال باشد. اگر پروژه بیش از یک بخش طراحی نیاز دارد، برای هر رشته مهندسی، یک مهندس مجزا انتخاب میشود.
صدور و امضای برگه تعهد طراحی ساختمان
پس از طراحی نقشه فاز یک، در این مرحله مهندس طراح بر اساس رشته مربوطه موظف به امضای برگه تعهد است. با این امضا مسئولیت کامل طراحی آن بخش از پروژه را از نظر فنی، حقوقی و ایمنی بر عهده میگیرد.همچنین مالک پروژه نیز باید این برگه را امضا کرده و برای استعلام صلاحیت مهندس طراح (حقیقی یا حقوقی)، آن را به دفتر خدمات الکترونیک شهر ارائه دهد.
بارگذاری نقشهها و مدارک فنی در سامانه نظام مهندسی
پس از انتخاب مهندس طراح، او باید نقشههای فاز دو و مدارک فنی مرتبط را تهیه و در سامانه نظام مهندسی بارگذاری کند. این مرحله به دقت نیاز بالا دارد؛ زیرا کوچکترین ناهماهنگی با ضوابط طرح تفصیلی یا آییننامههای شهرسازی و مقررات ملی ساختمان ، به بازگشت طرح برای اصلاح منجر میشود. . سازمان نظام مهندسی پس از بررسی دقیق مدارک و تأیید اولیه، پروژه را برای مهر و امضا و تکمیل مدارک، جهت ارسال به دفتر خدمات الکترونیک شهر آماده میکند.
انتخاب تیم متعهد اولین گام در ساختوساز ایمن است
صدور برگه تعهد طراحی ساختمان تعهدی فنی، حقوقی و اخلاقی بهشمار میرود که پایه و اساس سلامت یک پروژه عمرانی را میسازد. هرچه این مسیر با دقت، هماهنگی و دانش طی شود، احتمال بروز خطاهای فنی یا اداری در ادامه پروژه کاهش مییابد. شناخت مسئولیتها چه برای مهندس و چه برای مالک، از کلیدیترین الزامات ورود به پروژههای ساختمانی حرفهای است.
اگر شما هم در مسیر ساختوساز، نوسازی یا دریافت پروانه ساختمانی هستید و به راهنمایی تخصصی، انتخاب مهندس معتبر یا مشاوره در امور تعهدات طراحی نیاز دارید، گروه مهندسی استدیو بازسازی با سالها تجربه در پروژههای ساختمانی بهترین خدمات را به شما ارائه میدهد. شما میتوانید همین حالا با ما تماس بگیرید و با از طریق وبسایت رسمی استدیو بازسازی، با کارشناسان ما در ارتباط باشید.
